Schaalsprong naar Europa

Maandag 2 juni hielden wij ons jaardiner, en dinsdag 3 juni viel het kabinet. Ik zeg niet dat er een causaal verband is, maar toevallig is het wel. Hoe dat ook zij, de vraag is: wat betekent dit voor onze sector?

Op korte termijn is het, denk ik, slecht nieuws. Want de aangekondigde verlaging van de netkosten wordt nu onzekerder. Gesprekken over het afschaffen van de nationale CO₂-heffing zijn met een demissionaire minister Hermans minder kansrijk. Maar ook de vermindering van regeldruk, waarvoor ik me in het Pact Ondernemingsklimaat heb ingezet, kan vertraging oplopen, omdat de afgetreden PVV-minister Beljaarts van plan was om dat Pact deze maand voor te leggen aan de Ministerraad.

Écht Europees

Wat betekent de val van het kabinet op iets langere termijn? Dat is spannend, maar daar zie ik een kans. Nu Draghi en Letta in navolging van de industrie hebben geconstateerd dat veel nationaal klimaat- en industriebeleid vastloopt en ondoelmatig is, hoor ik uit het politieke midden en aan de rechterkant van de Tweede Kamer een aanzwellend pleidooi voor een schaalsprong van nationaal naar écht Europees energie- en klimaatbeleid. Dat bleek al vanuit de kabinetsambitie om allerlei nationale koppen af te schaffen. Maar ook meer ter linkerzijde hoor je dit geluid, bijvoorbeeld bij een partij als Volt, dat zichzelf een pan-Europese partij noemt. Zij pleitten in hun laatste verkiezingsprogramma voor ‘één gecoördineerde Europese aanpak om klimaatneutraliteit en energieonafhankelijkheid te bereiken in plaats van de 27 verschillende nationale aanpakken’. GroenLinks-PvdA-leider Timmermans denkt natuurlijk ook Europees.

Kampioen

Dus welke coalitie er eind dit jaar (?) ook komt, het is goed denkbaar dat onze key note speaker bij het jaardiner op zijn wenken wordt bediend. Paul Nillesen sprak daar: “Nederland is te klein en te internationaal afhankelijk om geheel zelfstandig energie- en klimaatbeleid te voeren. Investeer in grensoverschrijdende infrastructuur, maak duidelijke Europese regels om de vraag naar duurzame producten te stimuleren, maar stop met koppen op Europees beleid als er geen handelingsperspectief is. En als we een stap extra willen zetten, laten we dan onze bedrijven helpen kampioen te worden in de nieuwe energiewereld, in plaats van ze op achterstand te zetten.”

Versteld staan

Laat deze schaalsprong de kern zijn van het hoofdstuk ‘energie en klimaat’ in een nieuw hoofdlijnenakkoord. Voeg daaraan toe een urgent herstel van het gelijke speelveld met Duitsland en België, en maak het af met een effectief instrumentarium om oneerlijke concurrentie door producten en brandstoffen van buiten de EU met hogere scope 1 emissies te blokkeren. Ik beloof u: burgers en politici zullen versteld staan van het resultaat. Met een speelveld dat op die manier op orde wordt gebracht en een focus van de overheid op kerntaken als een robuust elektriciteitsnet en stikstofruimte, kan het ons lukken: nieuwe concurrentiekracht en een versnelling van de molecuultransitie. Ja, lezer, ik hoor uw scepsis, maar het is echt mogelijk. Wanneer verduurzaming rond rekent, er klantvraag is en de overheid faciliteert, dan maakt de industrie ‘Parijs’ haalbaar.

Deel dit bericht