Het demissionaire kabinet stelt in de gisteren gepubliceerde Voorjaarsnota voor om de nationale CO2-heffing voor EU-ETS bedrijven vanaf 2030 fors te verhogen. Vereniging Energie voor Mobiliteit en Industrie VEMOBIN reageert geschokt: “Onverstandig en ontijdig, gelet op de discussie rond het investerings- en vestigingsklimaat”, zegt directeur Erik Klooster in een eerste reactie.

Demissionair minister Jetten (Klimaat en Energie) wil met de verhoging van de nationale CO2-heffing een extra prikkel inbouwen voor de industrie om emissiereductie te realiseren en de klimaatdoelen in 2030 te behalen. Daarnaast is de verhoging een voorwaarde vanuit het Ministerie van Financiën om (incidenteel) middelen ter beschikking te stellen voor uitkeringen uit het Klimaatfonds. Het tarief zal tot 2028 voor de eerste 50 kton belaste uitstoot het huidige prijspad blijven volgen, maar zal voor de uitstoot daarboven oplopen tot € 216 per ton in 2030. Zonder de verhoging zou het tarief uitkomen op € 150 per ton in 2030.

Achter de oren krabben

VEMOBIN waarschuwt dat de voorgenomen verhoging funest kan uitpakken voor het investerings- en vestigingsklimaat: “Op de allereerste plaats zet dit de concurrentiepositie van Nederlandse bedrijven ten opzichte van hun Europese concurrenten onder druk. Nederland is het enige land in de EU dat een dergelijke nationale CO2-heffing kent. Deze aanscherping verslechtert het investeringsklimaat. Dit terwijl we juist willen vergroenen en investeringen willen aantrekken en plegen die bijdragen aan de verduurzaming van de industrie. Maar bedrijven met een internationaal hoofdkantoor, zoals gebruikelijk in de raffinagesector, zullen zich nu wel twee keer achter de oren krabben waar ze die groene investeringen gaan plegen”, reageert directeur Erik Klooster van VEMOBIN. “Dit kabinetsplan kan dus juist tot het tegenovergestelde leiden: minder groene investeringen.”

Niet alleen

VEMOBIN staat niet alleen in zijn kritiek: Het Planbureau voor de Leefomgeving PBL, dat de plannen van het kabinet analyseerde, merkt op dat met deze aangepaste nationale heffing het risico op zogenaamde weglek van productie en bedrijvigheid vergroot. Dergelijke analyses maakte consultant PWC eerder al in de zogenaamde speelveldtoetsen, waarin gekeken wordt naar de neveneffecten van klimaatbeleid. Het PBL geeft aan dat het klimaatdoel ook bij een lager tarief via andere maatregelen, zoals maatwerk of aanpassing van de SDE++, kan worden gerealiseerd. “Wij onderstrepen deze analyse van PBL”, zegt Klooster. “Dit is niet het eerste kabinetsvoornemen dat Nederlandse industriële bedrijven op achterstand zet ten opzichte van hun internationale concurrenten. Deze verhoging van de nationale CO2-heffing komt nog bovenop eerdere maatregelen, zoals het afschaffen van de Volume Correctieregeling (VCR). Dit telt allemaal bij elkaar op.”

Hardheidsclausule

Omdat er veel factoren zijn die verduurzaming in de weg staan, zoals netcongestie, vertraging in vergunningverlening, slechte businesscases voor groene waterstof en gebrek aan technisch personeel, is het vaak niet mogelijk om (nog meer) verduurzaming te realiseren voor 2028. De Tweede Kamer heeft daarom eerder al verzocht om een hardheidsclausule uit te werken: een verzachtende omstandigheid waardoor de nationale CO2-heffing niet van toepassing zou kunnen worden verklaard. Maar het kabinet vindt dat onwenselijk en onuitvoerbaar. VEMOBIN vindt juist dat  zo’n hardheidsclausule wél zou moeten worden uitgewerkt.

VEMOBIN is niet van plan zich bij de voorgenomen verhoging neer te leggen, ook omdat de Tweede Kamer heel anders tegen de verhoging aan kan kijken dan het demissionaire kabinet. “Wij denken dat je met deze verhoging het paard achter de wagen spant, want dit zet duurzame investeringen juist op de tocht. Daar zullen we de Tweede Kamerleden van overtuigen”, besluit Klooster.

Meer weten? Neem contact op.

De brief aan de informateur

Regeerakkoord 2021

Duurzaam industriebeleid

Via duurzame industriepolitiek kan Nederland bijdragen aan de mondiale klimaatopgave én haar eigen verdienvermogen vergroten. De brief beschrijft wat er volgens de VEMOBIN nodig is in het Nederlandse regeerakkoord van 2021 zodat deze transitie slaagt.

Naar de brief
Duurzaam industriebeleid
VEMOBIN Nieuwsbrief

Blijf op de hoogte
van de ontwikkelingen

Meld je aan voor onze nieuwsbrief